Şifali Hekim

     Avrupa’da, halk arasında yüzyıllardır çeşitli rahatsızlıkların tedavisinde kullanılan ıhlamur, Tilia olarak bilinen ıhlamur ağacından elde edilir. En sık rastlanan ıhlamur ağacı türleri, Tilia cordata ve Tilia platyphyllos’dur. İki ağacın birbirinden farkı, yapraklarının büyüklüğüdür. Ihlamur çayı geleneksel olarak sinirleri yatıştırmak ve kaygı giderici olarak kullanılmaktadır.      Ihlamur ağacı oldukça hızlı büyür ve 15-25 metre uzunluğa erişebilir. Sağlığa faydalı ve çeşitli rahatsızlıkların tedavisinde kullanılan bölümü ise sarı-beyaz renklerde açan çiçekler ve yapraklarıdır. Çiçekler, bahar aylarında açar ve bu mevsimde toplandıktan sonra kurutulur. Kalp şeklindeki bu çiçekler 5-10 santim uzunluğa kadar büyür. Ihlamur ağacı kabuğu gri, yumuşak ve liflidir.      Ilıman iklimlere özgü ıhlamur ağacı kışın yapraklarını döker. Ağacın ürüne bağlı olarak güçlü ve yumuşak kokulu çiçekler açabilir. Çiçeklerinde bulunan yağ sayesinde ...

     Avustralya’ya özgü bir ağaç olan okaliptüs ağacının 700’den fazla türü bulunmaktadır. Avusturalya dışında Yeni Gine ve Endonezya’nın bazı bölgelerinde doğal olarak yetişen ağaç günümüzde Amerika, Avrupa, Afrika, Akdeniz, Orta Doğu ve Çin’in tropikal iklime yakın bölgelerinde yetiştirilmektedir.      Yüzyıllardır çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılan ağaç hızlı büyüdüğü için mobilya sektöründe de kullanılmaktadır. Sağlık amaçlı kullanımında ilk sıralarda bronşit, nezle ve grip gibi hastalıklar gelmektedir. Öksürüğe iyi gelir. Bronşit tedavisinde kullanılır. Nezle, grip tedavisinde kullanılır. Diş eti hastalıklarına karşı koruma sağlar. Boğaz ağrısına iyi gelir. Ağız kokusunu önler. Kan şekerini düşürür. Harici olarak cilt üzerindeki yaraların tedavisinde kullanılır.       Tarifi: Bir bardak kaynamış suyun içine 1-2 çay kaşığı kurutulmuş okaliptüs yaprağı atın.  10 dakika demlenmesini bekleyin.  ...

     Avrupa ve Asya’nın bazı bölgelerinde doğal olarak yetişen meyan yıl boyu bulunabilir ve bitkinin boyu 1-2 metre uzunluğa kadar ulaşabilir. Bitkinin kökü toprak altında oldukça derine iner ve bitkiden elde edilen geleneksel ilaçlar bu kök kullanılarak hazırlanır.      Hem batı hem de doğu kültüründe, şifalı bitkiler kategorisinde kendine yer edinen meyan kökü çoğunlukla karaciğer hastalıkları, soğuk algınlığı gibi hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır.      Yatıştırıcı ve balgam sökücü özelliği olan bitki hakkında bilimsel araştırma sayısı sınırlıdır ancak halk arasında yaygın olarak kullanılmaktadır. Mide ülserine iyi gelir. Karaciğer iltihaplanması tedavisinde kullanılır. İshale iyi gelir. Susuzluğu giderir. Boğaz ağrısını geçirir. Öksürüğü alır. Gribe iyi gelir. Hazımsızlığı giderir. Kilo kaybını hızlandırır. Ağız içi yaraların (aft) tedavisinde kullanılır. Merhemi harici olarak egzama tedavisinde kullanılır. ...

      Ayak şişmesi; uzun süre ayakta durma, Dolaşım sisteminin yetersiz olması, Gebelik, uzun süre hareketsiz kalmak veya incinme, burkulma sonucu ortaya çıkar.      Tedavi için, önce sebebi tespit etmek gerekir. Sebep, dokularda su toplanmış olması ise; aşağıdaki reçete uygulanır.        1-   Malzeme: Atkuyruğu, Biberiye (Rosmarinus officinalis), Ardıç yemişi, Yavşan otu, Yaban mürveri, Su.               Hazırlanışı: 6 su bardağı suya; 1 tatlı kaşığı atkuyruğu, 1 tatlı kaşığı biberiye, 1 tatlı kaşığı ardıç yemişi, 1 tatlı kaşığı yavşan otu ve 1 tatlı kaşığı yaban mürveri konur. Kaynatılır; ince ve temiz bir tülbentten süzülür. Günde 3 kere, birer çay bardağı içilir. Ayaklar, yorgunluktan şişmişse; aşağıdaki reçeteler uygulanır:         2-   Malzeme: Mürver yaprağı, Tuz, Su.              Hazırlanışı: 8 su bardağı suya; 1 avuç u...

         Ayakların normalden fazla terlemesi, genellikle ter bezlerinin aşırı derecede çalışmasından kaynaklanır. Diğer taraftan; kalın çorap giymek, ateşli bir hastalık veya normal vücut sıcaklığının düşmesi de ayak terlemesine sebep olabilir. Bu gibi durumlarda, aşağıdaki reçetelerden herhangi biri uygulanabilir.        1-   Malzeme: Meşe kabuğu, Su, Talk pudrası.              Hazırlanışı: Çoraplar, her gün değiştirilir. Ayaklar, her sabah talk pudrası ile pudralanır. Akşamları da, aşağıdaki şekilde hazırlanan suda banyo yapılır. 4 su bardağı suya; 1 avuç ufalanmış meşe kabuğu konur. 20 dakika kaynatılır. Ayaklar, bu suda 15 dakika tutulur. Çoraplar da, bu suda yıkanır.        2-   Malzeme: Ada çayı, Su.              Hazırlanışı: Büyükçe bir tencereye su doldurulur, üzerine 1 avuç ada çayı ilave edilip, kaynatılır. Ilıdıktan son...

      Vücut sıcaklığının yükselmesine «Ateş» denir. Vücut sıcaklığı, bedenin her yerinde aynı değildir. Meselâ; termometre ağıza konulduğunda 1 görülen ısı, koltuk altına konulduğunda gösterdiği ısıdan 0,5° C daha düşüktür. Isı makattan alındığı zaman ise, 0,52 C daha yüksek olduğu görülür.      Diğer taraftan, vücut ısısı gün boyunca da 0,5° C oynar. Sabahın erken saatlerinde ısı düşük, akşam saatlerinde ise yüksektir.      Vücut ısısı: 36,2° — 37,5° C arasında ise, normaldir. 37,8° C ısı, hafif ateş olduğuna işarettir. 38,9° C ısı, orta derecede ateş olduğuna işarettir. 40° C ısı, yüksek ateş olduğuna işarettir. 40,6° C ısı, ateşin tehlikeli hâl aldığına işarettir.      Ateşle birlikte; üşütme, titreme, baş ağrısı, bunalma, huzursuzluk, vücut kırgınlığı, iştahsızlık, kabızlık, sayıklama, havale veya koyu renkli idrar çıkarma da görülebilir.      Ateşin sebebi; genellikle Soğuk algınlı...

     Tıp dilinde «Dispne» denilen nefes darlığı önemli bir hastalığın belirtisi olabilir. Spor yaptıktan, koştuktan veya yorucu bir işten sonra nefes darlığı hissetmek normal sayılabilir. Ancak, ortada sebeb yokken. Nefes darlığından şikâyet etmek mutlaka üzerinde durulması gereken bir husustur. Çünkü; Kansızlık, Kalp hastalıkları. Mide hastalıkları, Bronşit, Tiroid bezinin büyümesi, Akciğer hastalıkları, Zatürree, Astım, Zehirlenme, Şişmanlık Nefes darlığına sebep olur.      Nefes darlığından şikâyet edenlerin sigara ve içkiyi kesinlikle bırakmaları; ağır yemekleri de terk etmeleri gerekir.      Önemli bir hastalıktan kaynaklanmayan Nefes darlığını tedavi maksadıyla aşağıdaki reçeteler uygulanır:         1-   Malzeme: Kuru okaliptüs yaprağı.                Uygulanışı: Sigara bırakmak durumunda olanlar; pipoya ufalanmış kuru okaliptüs yaprağı doldurup içmelidirler. Hem ...

     Tıp dilinde, «Anemi» denilen kansızlık; kandaki kırmızı hücrelerin (alyuvarların) veyâ hemoglobin denilen kırmızı maddelerin ya da her ikisinin de azalması, yetmezliği sonucu ortaya çıkar.      En önemli sebebi; yeteri kadar beslenememektir. Ayrıca; müzmin basur kanamaları, aybaşı kanamalarının haddinden fazla olması, doğuştan olan bâzı hastalıklar. Romatizma, Lösemi ve Kanser'de de görülür.      Kansızlığın tipik belirtileri şöyle özetlenebilir. Yüzde solgunluk, nefes darlığı, çarpıntı, halsizlik ve ayak bileklerinde şişkinlik görülür. Hatanın burnu sık sık kanar, dilinde acılık vardır, iştahsızlık, ishal ve bâzen de kusma görülür.      Tedavinin İlk şartı; istirahat, temiz hava ve kan yapıcı gıdalar yemektir. Ayrıca, aşağıdaki reçeteler de kullanılır:         1-   Malzeme: Tatlı badem, Özüm pekmezi, İnek sütü.              Hazırlanışı: 2 su bardağı...

     Kanser; anormal vücut hücrelerinin başıboş ve kontrolsüz bir şekilde üremeleri ile meydana gelen bir çeşit hastalıktır. Başka bir ifadeyle; vücut da meydana gelen kötü (habis) tümörlere kanser denir.      Kanser hücreleri; ya etraflarındaki dokuları istila ederek ya da ak veya kırmızı kan damarları ile vücudun diğer taraflarına yayılır. Buna, Metastaz (yavrulama) denir.      Sebebi: Kanserin esas sebebi bilinmemekle beraber; hava kirliliği, sigara ve alkolün kansere zemin hazırlayıcı oldukları ileri sürülmektedir.      Kanserden korkmayınız, geç kalmaktan korkunuz) Bu nedenle, aşağıdaki belirtilerden biri görüldüğü zaman, mutlaka bir doktora başvurmak gerekir.       Kanser'in 7 habercisi: Makat veyâ rahimden gelen anormal kanama ya da akıntılar. Göğüslerde veyâ vücûdun herhangi bir yerinde görülen ve efe gelen şişlik ya da sertlikler. İyileşmeyen yaralar. Büyük veyâ küçük abdest yapmakta görül...

        Kalbin; dakikada 90'dan fazla atmasına, Tıp dilinde «Taşikardi» denir. Ancak bu sayı, yaş gruplarına göre değişir.       Normal Kalp atışları; 0 — 1 yaşları arasında; dakikada 120-140, 1 — 3 yaşları arasında; dakikada 90-120,' 3 — 7 yaşları arasında; dakik da 90-100, 7 — 14 yaşları arasında; dakikada 80-90 14 — 20 yaşları arasında; dakikada 80-90, 20 yaşından sonra; dakikada 60-80     arasında değişir.      Her yaş grubunda; normal artışın 1 fazlası; Kalbin hızlı attığını gösterir.      Kalbin atışları; göğüsten, köprücük kemiği üzerindeki nabızdan veya el bileğinin dış kısmında, kemikle kiriş arasındaki yerden sayılabilir.      Taşikardi; her zaman kalp hastalığının belirtisi değildir. Çünkü; koşmak, sindirilmesi güç şeyler yemek, heyecanlanmak, sigara, içki, çay, kahve, zehirlenmek, bazı ilaçlar ve kadınların aybaşı hali taşikardiye sebep olabilir. Bu çeşit ...

         Açık veya koyu kahverengi, hafifçe kabarık lekeler şeklinde olup, vücudun çeşitli yerlerinde görülebilirler. Tıp dilinde «Nevus» denir.      Benler, çoğunlukla zararsızdır. Ancak, bazılarının vakit geçirmeden tedavisi gerekir.      Aşağıdaki reçete uygulanabilir.        1-   Malzeme: Bayır turpu, Sirke.               Hazırlanışı: Yarım litre saf sirkeye, 2 adet bayır turpu rendelenerek konur. 2 saat Güneş'te bekletilir. Kullanılmadan önce iyice çalkalanır. Günde 3 kere, avuca bir parça dökülüp, ben'in üzeri ovulur.

          Tıp dilinde «Gonore» denilen bir çeşit Zührevi hastalıktır. Cinsi münasebetle bulaşır. İdrar yollarında acıma, yanma, şişlik ve akıntı ile belirir. Akıntı, cerahatlidir. Bu cerahat, ellere bulaşacak ve eller de gözlere sürülecek olursa, körlüğe sebep olabilir.      Kadınlarda da, beyazımtırak cerahatli akıntı, sık sık idrara gitme, idrar yaparken ağrı ve yanma ile kendini gösterir.      Üreme organlarında akıntı görüldüğünde, mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Aksi hâlde, kendisinde bel soğukluğu görülen, bu hastalığı cinsi münasebette bulunduğu herkese bulaştırır.      Aşağıdaki reçetelerden herhangi biri tedavi maksadıyla kullanılabilir.        1-   Malzeme: Kahve, Hıyar çekirdeği, Su.               Hazırlanışı: 2 kahve kaşığı hıyar çekirdeği, havanda iyice dövülür. Üzerine 2 kahve kaşığı çekilmiş kahve ilâve edilir. İyice karıştırılır v...

             Esaslı bir hastalıktan kaynaklanmayan bel ağrıları, çoğunlukla yorgunluk sonrası görülür.    Dinlenmekle geçer. Uzun süren bel ağrılarında mutlaka bir doktora görünmek gerekir. Yorgunluktan   doğan bel ağrılarını gidermek için aşağıdaki reçeteler uygulanır.         1-   Malzeme: Lahana.               Uygulanışı: Bele; dört kat lahana yaprağı konur, üstü sıkıca sarılır. İstirahat edilir.         2-   Malzeme: Kükürt.               Uygulanışı: 300 gram toz kükürt; temiz bir bezin içine konur. Ağrıyan yerin üstüne ısıtılmış yünlü bir bezle sarılır, istirahat edilir.         3-   Malzeme: Zeytinyağı.               Hazırlanışı: 1 su bardağı zeytinyağı, ısıtılır. Ilık ılık bele sürülür, iyice ovulur, üstüne yünlü bir bez sarılır, istirah...

         Buğdaygillerden; kuraklığa dayanıklı bir bitkidir. Tohumları besin olarak kullanılır.       Faydaları: Darı unundan yapılan yiyecekler;  Zihin yorgunluğunu giderir.  Sinirleri kuvvetlendirir.  Hamilelere de faydası vardır.

        Defnegillerden; yaprakları güzel kokulu ve Yaz-Kış yeşil olan bir ağaçtır. Boyu, 2 metre kadardır. Akdeniz kıyılarında yetişir. Meyveleri; yuvarlaktır. Rengi siyahımsıdır. Yapraklarından yeşil renkli bir yağ çıkarılır.          Faydaları:   Terletir, ateşi düşürür.  Vücuda rahatlık verir.  İdrar ve âdet söktürür.  İştah açar, hazmı kolaylaştırır.  Sinir ağrılarını (Nevralji) dindirir.  Yağı, bazı merhemlere karıştırılır.  Baharat olarak da kullanılır.  Hamileler kullanmamalıdır.

          Ebegümecigillerden; çiçekleri ilaç, yaprakları da sebze olarak kullanılan ve genellikle tarla kenarlarında kendi kendine yetişen bir ottur. 20-70 santimetre boyundadır. Yaprakları sarmaldır. Mayıs-Ağustos ayları arasında çiçek açar. Yaprak ve çiçeklerinde fazla miktarda «Müsilaj» vardır. Yaprak ve çiçekleri kurutulmadan kullanılır.           Faydaları:   Göğsü yumuşatır, öksürüğü keser.  Mide ve bağırsakların muntazam çalışmasını sağlar.  Kabızlığı giderir.  Mide bulantısı ve kusmaları önler.  Ateşi düşürüp, vücuda rahatlık verir.  Boğaz ve bademcik iltihaplarını giderir.  Nezle, bronşit, nefes darlığı tedavisinde kullanılır.  Lapası, çıbanların olgunlaşmasını sağlar.  Burun kanamasını durdurur.  Diş eti hastalıklarını tedavi eder.  Mide ağrısını keser.  Burun tıkanıklığını giderir.